فرومون كرم غوزه پنبه
یک ماده جاذب شیمیایی مخصوص حشره است که بهصورت مصنوعی شبیه بوی جنسی پروانه ماده ساخته میشود. این ماده باعث جذب پروانههای نر کرم غوزه پنبه (Helicoverpa armigera) به داخل تله میشود.
کرم غوزه پنبه یکی از آفات مهم پنبه و همچنین برخی محصولات دیگر مانند گوجهفرنگی، نخود، ذرت و حبوبات است. خسارت اصلی توسط لارو (کرم) ایجاد میشود که وارد غوزه پنبه شده و دانه و الیاف را تغذیه میکند.
فرومون برای چه کاری استفاده میشود؟
- تشخیص زودهنگام آفت (Monitoring)
- تله فرومونی در مزرعه نصب میشود تا مشخص شود پروانه کرم غوزه پنبه چه زمانی وارد مزرعه شده و جمعیت آن چقدر است.
- با افزایش تعداد پروانههای شکارشده، کشاورز میتواند زمان مناسب کنترل آفت را بهتر تعیین کند.
- کاهش جمعیت آفت (Mass Trapping)
- با استفاده از تعداد بیشتری تله، تعداد زیادی پروانه نر شکار میشوند.
- در نتیجه جفتگیری کمتر شده و نسل بعدی آفت کاهش پیدا میکند.
- کاهش مصرف سموم
- چون زمان ظهور آفت مشخص میشود، سمپاشی فقط در زمان لازم انجام میشود و از مصرف بیرویه سم جلوگیری میشود.
چه زمانی باید استفاده شود؟
زمان دقیق به منطقه، آبوهوا و زمان کشت بستگی دارد، اما معمولاً:
- تلهها باید از ابتدای فصل رشد پنبه و قبل از شروع پرواز گسترده پروانهها نصب شوند.
- در بسیاری از مناطق، شروع استفاده از زمان گرم شدن هوا و مشاهده اولین پرواز پروانهها است.
- در دوره گلدهی و تشکیل غوزه پنبه، اهمیت کنترل بیشتر میشود زیرا خسارت لارو در این مرحله شدیدتر است.
روش استفاده :
- کپسول یا لاستیک فرومون را داخل تله مخصوص (مانند تله دلتا یا قیفی) قرار میدهند.
- تله در ارتفاع مناسب داخل مزرعه نصب میشود.
- بهصورت هفتگی تلهها بررسی شده و تعداد پروانههای شکارشده ثبت میشود.
- خود فرومون معمولاً بعد از چند هفته باید تعویض شود، چون قدرت جذب آن کاهش پیدا میکند (بسته به نوع محصول و شرایط محیطی معمولاً حدود ۴ تا ۶ هفته).
مزایای فرومون کرم غوزه پنبه
✅ بدون آسیب جدی به حشرات مفید
✅ سازگارتر با محیط زیست نسبت به بسیاری از سموم
✅ کمک به تشخیص دقیق زمان مبارزه
✅ کاهش هزینههای سمپاشی
✅ مناسب برای برنامه مدیریت تلفیقی آفات (IPM)